Stres, zła dieta czy brak aktywności ruchowej mają negatywny wpływ na płodność i kondycję plemników u mężczyzn. Jeśli po roku regularnego współżycia, para ma problem z zajściem w ciąże, warto zdiagnozować obu partnerów. U mężczyzn podstawowym zabiegiem jest badanie nasienia. Podpowiadamy, co jest przyczyną słabych plemników, jak wykonać badanie nasienia i w jaki sposób je wzmocnić, by zwiększyć szansę na zostanie rodzicem.

Stres, zła dieta czy brak aktywności ruchowej mają negatywny wpływ na płodność i kondycję plemników u mężczyzn. Jeśli po roku regularnego współżycia, para ma problem z zajściem w ciąże, warto zdiagnozować obu partnerów. U mężczyzn podstawowym zabiegiem jest badanie nasienia. Podpowiadamy, co jest przyczyną słabych plemników, jak wykonać badanie nasienia i w jaki sposób je wzmocnić, by zwiększyć szansę na zostanie rodzicem.

Na czym polega badanie nasienia?

Badanie nasienia, nazywane inaczej seminogramem lub spermiogramem, to podstawowe badanie w diagnostyce męskiej płodności. Umożliwia ocenę plemników i wydzieliny prostaty. W trakcie badania ocenia się obecność żywych i poruszających się plemników – sprawdza się zarówno ich ogólną liczbę, jak i ich koncentrację w 1 ml próbki ejakulatu. Seminogram pozwala także na przeprowadzenie morfologii plemników (tzn. ocenę ich budowy w zakresie główki, wstawki i witki), a także wskazanie różnic między właściwie zbudowanymi a uszkodzonymi plemnikami. Dzięki badaniu nasienia można zweryfikować również aglutynację, czyli przyleganie plemników do siebie, która uniemożliwia im przemieszczanie się w prawidłowym kierunku. Dodatkowo można wykonać również test na jakość nasienia oraz posiew nasienia, który diagnozuje bakterie lub inne mikroorganizmy, które moga mieć wpływ na zakażenie. 

Jak przygotować się do badania nasienia?

Zaleca się wstrzemięźliwość seksualną (unikanie wytrysku) od 3 do 5 dni przed badaniem plemników. W tym czasie warto również zrezygnować ze spożywania alkoholu. W trakcie badania pacjent w odpowiednio przygotowanym pomieszczeniu, w komfortowych warunkach, oddaje próbkę nasienia do specjalnego pojemnika. Następnie próbka zostaje poddana analizie w laboratorium.

Sprawdzane parametry badania

Badanie nasienia pozwala również na sprawdzenie parametrów makroskopowych nasienia, takich jak: wygląd, objętość, lepkość, pH oraz płynność spermy.

Przyczyny słabych plemników

Tak naprawdę może być wiele przyczyn kiepskiej jakości nasienia, nieprawidłowej budowy i ruchomości plemników oraz niskiego stężenia testosteronu. Specjaliści z Kliniki Leczenia Niepłodności w Katowicach najczęściej wymieniają takie czynniki, jak:

  • przebyte choroby i urazy,
  • zła dieta,
  • nadwaga i otyłość,
  • brak systematycznej aktywności ruchowej i seksualnej,
  • zaburzenie gospodarki hormonalnej,
  • przegrzewanie jąder,
  • przewlekły stres,
  • kontakt z niezdrowymi środkami chemicznymi.

Po zdiagnozowaniu możliwych przyczyn niskiej jakości plemników i wykonaniu badania nasienia, specjalista przekazuje pacjentowi odpowiednie zalecenia, które mogą poprawić płodność u mężczyzny. 

Jak można wzmocnić plemniki?

Jak poprawić jakość nasienia? To pytanie zadaje wiele osób po wykryciu nieprawidłowości w badaniu plemników. Lekarze najczęściej zalecają zmianę nawyków żywieniowych i trybu życia. O jakie aspekty warto zadbać, by poprawić jakość nasienia?

Aktywność fizyczna

Aktywność fizyczna poprawia ogólną kondycję i sprawność, wpływa również na regulację gospodarki hormonalnej, pełniącej ważną funkcję w jakości nasienia. Systematyczne uprawianie sportu pomaga także zmniejszyć otyłość i nadwagę, które negatywnie wpływają na płodność. Wskazana jest aktywność o umiarkowanym stopniu intensywności (2-3 razy w tygodniu), która zachowa kondycję i masę ciała (BMI) na prawidłowym poziomie. Nie zaleca się jednak wyczerpujących i zbytnio obciążających organizm treningów, które z kolei mogą negatywnie wpływać na jakość nasienia.

Aktywność seksualna

Nie bez znaczenia jest również systematyczna aktywność seksualna, która poprawi jakość i produkcję nasienia. Zaleca się uprawianie seksu 2-3 razy w tygodniu. Dzięki temu plemniki mogą zyskać najlepsze parametry w zakresie ruchliwości, nasycenia i kierunku poruszania się.

Zdrowa dieta i suplementacja

Zbilansowana dieta, bogata w warzywa, owoce oraz produkty wskazane w piramidzie zdrowego żywienia przekłada się na poprawę jakości nasienia. Warto zadbać także o odpowiednie nawadnianie organizmu (ok. 2,5 litra płynów dziennie). Zaleca się rezygnację z wysoko przetworzonych produktów, fast foodów, alkoholu, papierosów, słodyczy w nadmiernych ilościach.

Po jakie produkty sięgnąć, by wzbogacić organizm w prozdrowotne składniki mineralne jak selen, cynk kwas foliowy oraz witaminy przeciwutleniające A, C i E?

  • Kwas foliowy – zaleca się szczególnie kobietom starającym się o dziecko. Jakkolwiek, odgrywa on dużą rolę również u mężczyzn, pozytywnie wpływając na materiał genetyczny nasienia. Kwas foliowy znajdziesz w „zielonych warzywach” jak szpinak czy brokuły, ale także w ryżu i produktach zbożowych, jajach, wątróbce i w bananach.
  • Selen – zwiększa liczbę i aktywność plemników oraz wspomaga metabolizm testosteronu. Znajdziesz go w orzechach brazylijskich, nasionach słonecznika, owocach morza, rybach, drobiu, cebuli, czosnku, roślinach strączkowych i brązowym ryżu.
  • Cynk – uczestniczy w wytwarzaniu plemników, ma wpływ na ich żywotność. Oddziaływuje również na libido (popęd seksualny) i proces zapłodnienia. W cynk bogate są takie produkty jak: nabiał, ryby, jaja, orzechy, szpinak czy pestki dyni i słonecznika.
  • Witamina A – wpływa na ruchliwość plemników. Znajdziesz ją w warzywach,
  • (marchew, szpinak, brokuł, dynia), w owocach (morele, brzoskwinie), a także w jajach i wątróbce.
  • Witamina C – pozwala wyeliminować z organizmu wolne rodniki, które uszkadzają komórki plemnikowe. Ponadto, jest barierą ochronną przed niepożądanymi zmianami w DNA plemników. Witaminę C zawierają m.in. surowe owoce i warzywa, a w szczególności natka pietruszki, czerwona papryka, kiwi, czarna porzeczka, maliny, truskawki i cytrusy.
  • Witamina E – wpływa na lepszą jakość plemników, a połączenie jej z selenem zwiększa odporność na raka prostaty i wspomaga proces jego leczenia. Witaminę E zawierają m.in. ryby, oleje roślinne, pestki i nasiona.

Jeśli bezskutecznie starasz się o dziecko, warto wykonać seminogram, czyli podstawowe badanie płodności u mężczyzn. Klinika Bocian to miejsce, w którym w komfortowych warunkach wykonasz nieinwazyjne badanie nasienia, a jego wyniki zyskasz już w ciągu ok. 3 godzin. Jak poprawić jakość nasienia? Przede wszystkim poprzez zwiększenie aktywności fizycznej i seksualnej oraz zmianę nawyków żywieniowych na zbilansowaną dietę, bogatą w owoce, warzywa i składniki pokarmowe wzbogacone w korzystne dla nasienia witaminy i minerały. Zmiana nawyków to dobry sposób nie tylko na poprawę jakości plemników, ale także na lepsze samopoczucie i kondycję, która z pewnością przyda się, kiedy wymarzona pociecha pojawi się już na świecie.